|
|
|
De belangrijkste meta-analyses op een
rij:
homeopathie al lang bewezen
Andere onderwerpen: zie: pagina-overzicht
1. Onderzoek 1998 (meta-analyse): positief
voor homeopathie
Prof. Vandenbroucke:
"Gooi alle homeopathieonderzoeken in één meta-analyse en de
werkzaamheid van oneindige verdunningen valt niet langer te ontkennen."
Mooi, zou je zeggen, nu is de homeopathie bewezen en dus een erkende
geneeswijze. Maar zo werkt dat niet, want men wil de homeopathie gewoon
niet erkennen. Waarom niet? Omdat men dan de natuur- en
scheikunde overboord moet gooien. Althans zo ziet men dat. Wat heeft
men nu wel gedaan? Men is een beetje met dat onderzoek gaan rommelen,
heeft er wat gegevens uitgegooid, net zo lang tot het onderzoek
bewees dat homeopathie niet werkt. Kan dat dan maar zo? Ja, want zo
werkt de wetenschap (o.a. de medische).
Prof. Vandenbroucke zette dit alles aan de hand van heldere
voorbeelden uiteen in Londen, waar hij op 9 oktober 1998 een voordracht hield
ter gelegenheid van het 175-jarig bestaan van het gerenommeerde medische
vaktijdschrift The Lancet. Na afloop waren zijn hooggeleerde toehoorders
vermoedelijk wat minder zeker van hun zekerheden. Hier de opzienbarende
uitspraken:
‘Slightly nervous’, oftewel ‘een weinig zenuwachtig’. Dat is
hoe prof. dr. J.P. Vandenbroucke zich voelt bij zijn eigen analyse van
de manier waarop medische kennis tot stand komt. Meningen en theorieën blijken een grote invloed te hebben op de
uitkomsten van het meest ‘objectieve’ soort studies. Feiten worden ten dele gemaakt door geloof. Omgekeerd heeft een
fundamentele theorie alleen betekenis in het licht van eerder verzamelde
‘feiten’.
Meer in het artikel "Feiten en meningen in de medische
wetenschap":
http://www.lumc.nl/0000/13390/13543/80901012536185/80903094028185/#n7
In een lezing voor de Gezondheidsraad in 1999 heeft prof. Vandenbroucke
nog eens zijn iedeeën uiteengezet, een verkorte vorm van deze lezing vind
je hier: http://www.skepsis.nl/moeras.html
De originele, volledige tekst van de lezing voor The Lancet, vind je hier:
http://fiat.gslis.utexas.edu/~i391d8rb/Vandenbroucke.pdf
Titel: Medical journals and the shaping of medical knowledge, 175th
anniversary lecture The Lancet
Pagina-overzicht
2. Onderzoek 2005 (meta-analyse):
positief voor homeopathie
Een onderzoek van bijzonder hoge
kwaliteit dat overduidelijk een gunstig effect laat zien van
homeopathische
behandeling.
Weer een meta-analyse die heel gunstig
uitpakt voor de homeopathie. Weer met de conclusie: homeopathie is
bewezen. Maar weer wordt er gezegd door wetenschappers: het is onjuist te
concluderen dat deze therapie werkt, want homeopathie kàn
niet werken.
Zo zeggen de hoogleraren epidemiologie Rosendaal en Bouter het:
“Hoe methodologisch
vlekkeloos onderzoek tot onjuiste resultaten kan leiden, laten
bijvoorbeeld studies naar het effect van homeopathie fraai zien. Een
meta-analyse van gerandomiseerde onderzoeken, zorgvuldig geselecteerd op
basis van de hoogste methodologische standaarden, liet een significant
gunstig effect van homeopathische behandeling zien. In dit geval is het
naar onze mening onjuist te concluderen dat deze therapie werkt, ongeacht
het hoge niveau van bewijs, aangezien het uitgangspunt onjuist was: er
kàn namelijk geen effect zijn van homeopathische geneesmiddelen"
Bron: Ned Tijdschr Geneesk 2002;
146:304-309
Pagina-overzicht
3. Onderzoek 1991 (meta-analyse):
positief voor de homeopathie
Meta-analyse geeft een positief
resultaat voor de homeopathie. De onderzoekers zeiden daarom: homeopathie
werkt, dat is hiermee bewezen. Ze werden echter onder druk gezet hun
uitspraak af te zwakken.
In 1991 deden Kleijnen, Knipschild en ter
Riet, van de universiteit van Maastricht, onderzoek naar de
effectiviteit van homeopathie via een meta-analyse: ze onderzochten
meerdere onderzoeken. Ze hadden verwacht
dat de slecht opgezette onderzoeken gemiddeld een positief resultaat
zouden hebben en de goed opgezette een negatief resultaat. Maar tot hun
verrassing was het net andersom. Dus homeopathie werkt! De pers kwam er
op af, en na een poosje werden de onderzoekers op het matje geroepen bij
hun superieuren. Toen kozen ze eieren voor hun geld, ze zwakten hun
mening af en zeiden: we hebben hiermee nog niet aangetoond dat
homeopathie werkt.
Hier kun je het onderzoek vinden: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=pubmed&dopt=Abstract&list_uids=1825800
Pagina-overzicht
4.
Onderzoek
The Lancet 2005: bedrog
In het gerenommeerde tijdschrift The Lancet, werden regelmatig onderzoeken gepubliceerd naar de werking van homeopathie.
Vaak met positieve uitkomst. In een artikel, geplaatst op 27 augustus 2005, zei de redactie van The Lancet: kijk we hebben
hier een meta-analyse waaruit blijkt dat de homeopathie niet werkt. We
sluiten nu het hoofdstuk homeopathie af, het werkt gewoon niet.
Homeopaten uit diverse landen hebben eens gekeken naar die meta-analyse,
en wat bleek, er was flink gerommeld met het onderzoek, je kunt rustig
spreken van bedrog. Zonder dat bedrog was de uitslag positief voor de
homeopathie.
Hier een analyse van het onderzoek, met deze conclusie:
Het artikel van Shang, en het publiceren daarvan, komt neer op
lezersbedrog. De achtergehouden informatie is zo essentieel dat de
eigenlijke uitkomst tegengesteld is aan de gepubliceerde uitkomst.
Zie: http://www.dokterrutten.nl/text/Lancknm.pdf
Nog een reactie van deze homeopaten: http://www.stolper.nl/artikelen/VHAN%20Lancet.pdf
Pagina-overzicht
De kritiek op de sterke verdunningen
is vreemd, want
1. Ze worden in andere wetenschapsdisciplines wel geaccepteerd
2. In laboratoriumonderzoek is het effect regelmatig aangetoond
Andere onderwerpen: zie pagina-overzicht
Nieuw onderzoek in 2000 toont aan: Benveniste had gelijk
Benveniste zegt in 1988 de werking van de sterke verdunningen te hebben
aangetoond.
Prof. Madeleine Ennis doet in 2000
een poging te bewijzen dat dit niet kan kloppen.
Maar, ze is geschokt: haar onderzoek
geeft hetzelfde
resultaat!
Benveniste had dus gelijk!
Benveniste werd belachelijk gemaakt door de wetenschap en de media. Hij
kreeg wetenschappers op bezoek in zijn laboratorium, ze hadden zelfs een goochelaar
(James Randi) meegenomen,
en ze hebben er op een hele rare manier huisgehouden. Ze zeiden dat ze hadden aangetoond dat het onzin was wat
Benveniste beweerde. Waardoor er een einde kwam aan de tot dan toe
glanzende carrière van deze onderzoeker.
Hier het verhaal over Benveniste: http://noorderlicht.vpro.nl/artikelen/19450753/
Het lijkt een beetje op het verhaal van de Britse klokkenmaker uit 1714.
Hij had een goed werkende klok ontworpen, maar omdat dat niet kon volgens de theorie uit die
tijd, heeft een wetenschapper zijn klok vernield. Later bleek dat
de wetenschap fout zat, de klok was goed, maar de theorie moest worden bijgesteld,
in plaats van andersom. Prof. Vandenbroucke verhaalt ook over dit voorval,
zie: http://www.skepsis.nl/moeras.html
Het verhaal over
prof. Ennis staat in The Gardian van
15 maart 2001
Zie: http://www.guardian.co.uk/Archive/Article/0,4273,4152521,00.html
Meer: http://noorderlicht.vpro.nl/afleveringen/7319296/
Het onderzoek van mevr. Ennis was uitgevoerd in diverse laboratoria, en is
gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift (Inflammation Research). Daar gaat altijd een
beoordeling aan vooraf, om te kijken of het onderzoek aan alle criteria
voldoet. Het is beoordeeld en goedgekeurd, het was een deugdelijk
onderzoek. Maar ook nu kwam de goochelaar James Randi in het geweer, hij
had van alles aan te merken op het onderzoek. En hij heeft een proef laten
doen tijdens een televisie-uitzending in de studio van de BBC. In die
proef werd dan weer bewezen dat Benveniste en mevr. Ennis niet gelijk
hadden. Er zijn niet veel mensen die erg onder de indruk zijn van die
proef in de studio, zowel voor- als tegenstanders van de homeopathie
hebben er kritiek op.
Zie: http://www.vhan.nl/Horizon.htm
Het onderzoek van Ennis:
http://www.springerlink.com/content/e5kt2v0fjrwy65kh/
http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10350142
Pagina-overzicht
Parasitologie
In het Nieuwsblad van het Noorden van
07-09-1990 kreeg Peter Bügel (psycholoog en publicist) weer eens de
gelegenheid flink uit te halen naar de homeopathie. Daar kwamen verschillende
reacties op. Onder andere de volgende van prof. dr. A.B.Stam, emeritus
hoogleraar medische parasitologie:
"Wat betreft het betoog van
dhr. Bügel
in deze krant, dat
de lage concentraties van homeopathische middelen niet zouden kunnen
werken, dit is onzin. Uit eigen ervaring weet ik dat bij
plantenweefselkweek bepaalde elementen noodzakelijk zijn en zelfs werken
in verdunningen van 0,000000000000000001 gram (17 nullen achter de
komma) per liter water. Mannetjes van bepaalde nachtvlinders kunnen de
geurstoffen van het wijfje ruiken tot op minstens 3 kilometer afstand.
Hoeveel moleculen geurstof bevat 1 m3 lucht dan nog?"
Prof. Stam vervolgt zijn betoog met iets
te zeggen over acupunctuur en het placebo-effect, en hij besluit met:
"Ik ben het dan ook geheel met Bügel
eens dat het wetenschappelijk denken in de geneeskunde moet worden
bevorderd. Hijzelf bewijst hoeveel daaraan ontbreekt."
Fysiologie en immunologie
Effecten
van zeer kleine hoeveelheden stof zijn ook bekend in de fysiologie, denk
aan enzymen die werkzaam kunnen zijn in verdunningen van 10 tot de macht
6, vergelijkbaar met homeopathische verdunningen. Ook in de immunologie
is het bekend dat bij patiënten met een allergie tijdelijk een toestand
is op te wekken waarin de patiënt niet allergisch reageert
(immuuntolerantie), juist met een zeer kleine hoeveelheid van de stof
waarvoor hij allergisch is.
Aldus dr. Jaap de Leeuw (dermatoloog in Dordrecht) in het Tijdschrift Homeopathie van juli 1989. Over zijn
interesse in de homeopathie en over wat de homeopathie kan betekenen
in de dermatologie, later meer.
Pagina-overzicht
Laboratoriumonderzoek:
vele onderzoeken tonen de werking aan van de sterke verdunningen
In
diverse onderzoeken is aangetoond dat de sterke verdunningen waar de
homeopathie steeds zo om wordt aangevallen, werkzaam zijn. Hierboven is al
genoemd het beroemde onderzoek van Benveniste en mevr. Ennis. Maar er is
meer. Een aantal wetenschappers dat zich hier mee bezig houdt, heeft zich verenigd in de
Giri-groep (Groupe International de Recherche sur l'Infinitésimal. In het
Engels: International
Research Group on Very Low Dose Effects). Ze zijn afkomstig uit diverse disciplines
zoals farmacologie, toxicologie en
celbiologie.
Zie deze twee websites
http:www.giriweb.com
http://www.feg.unesp.br/~ojs/index.php/ijhdr/index
Pagina-overzicht
De ontdekking van het "geheugen van
water" is interessant voor de homeopathie, het lijkt een
ondersteuning van de theorie. Op
doctorshealthsupply.com
een artikel
uit 2001 hierover: Bizarre chemical discovery gives
Homeopathic Credence!!!
Het gaat er om dat een oplosmiddel (water) naast chemische ook structurele
informatie heeft. Door het schudproces (het potentiëren in de homeopathie)
verandert de structuur van het oplosmiddel. Het is een gebied waar steeds
meer over bekend wordt. Daarnaast noemen materiaalwetenschappers het
fenomeen epitaxy, de microscopisch aantoonbare structuurverandering van
materiaal na bombarderen met ander materiaal.
Meer, zie de website van hoogleraar Martin Chaplin (Applied Science,
Water and Aqueous Systems Research):
http://www1.lsbu.ac.uk/water/chaplin.html
Het tijdschrift Homeopathy heeft een speciale uitgave gewijd aan dit
onderwerp: Memory of water, July 2007, Vol 96:3. Het nummer bevat onderzoeksresultaten en reviews
van internationale wetenschappers. Het Nederlands Tijdschrift voor
Geneeskunde van 25 augustus 2007 (151:34) bericht hier ook over.
Meer:
http://www.vhan.nl/wetenschap2.htm#geheugen
En in dit document, in het laatste gedeelte, Fundamenteel onderzoek in
laboratoria:
http://www.vhan.nl/documents/Homeopathieenwetenschap.doc
Homeopaat Rutten zegt in dit verband nog het volgende:
Nu het menselijk genoom ontrafeld is, weten we dat de verschillen tussen
wezens onmogelijk verklaard kunnen worden uit de chemische samenstelling
van het genetisch materiaal.
Pagina-overzicht
Natuurkunde en homeopathie
de sterke verdunningen, potentiëren en complexiteit
Andere onderwerpen: zie pagina-overzicht
De natuurkunde van de kleinste
deeltjes, de microkosmos,
homeopathie en potentiëren
De wereld van de kleinste deeltjes is een wonderlijke
wereld. De deeltjes hebben er geen afmeting, ze worden beschouwd als
energiepakketjes. Deze wereld gaat ons voorstellingsvermogen te boven,
letterlijk. Dit komt doordat de logica en de natuurkundige wetten van onze
gewone wereld daar niet gelden. Een deeltje kan er op twee plaatsen tegelijk
zijn, om maar eens iets te noemen.
Er is al heel wat bekend over deze microkosmos, maar er zijn ook nog
veel raadsels. Iedere oplossing brengt zijn eigen raadsels weer mee. En
dat zal nog wel een poosje doorgaan. De natuurkunde is niet af, en zal
wel nooit af worden. Je zou kunnen zeggen dat hoe meer we te weten
komen, des te beter zien we in dat we nog maar heel weinig weten.
Alles in onze wereld is terug te voeren tot de kleinste deeltjes van de
microkosmos. Je kunt dus zeggen: er is geen materie. Of: materie is
energie.
Laten we dit eens vergelijken met de homeopathie:
Met de middelen van de homeopathie is ook iets wonderlijks aan de hand. Ze
worden bereid door stapsgewijs verdunnen en krachtig schudden in een oplosmiddel. Dit heet
potentiëren. Bij sommige middelen wordt daarmee zo lang
doorgegaan dat er geen molecuul van de oorspronkelijke stof meer aanwezig kan
zijn in een dosis van het middel. Toch hebben juist die sterke verdunningen
(potenties) de krachtigste uitwerking. In de homeopathie wordt dit als
volgt verklaard: het stoffelijke, de materie, is door het schudden en
verdunnen overgegaan in energie. En deze energie werkt bij de mens in op
zijn levensenergie.
(Is levensenergie een vaag begrip? lees
verder....)
In de wetenschap aanvaardt men de theorie
van de kleinste deeltjes (elementaire deeltjes fysica,
kwantummechanica). Maar tot dusver vond men de verklaring van de
homeopathie over de gepotentieerde middelen belachelijk. Er zijn echter
steeds meer aanwijzingen dat het verhaal van de gepotentieerde middelen
(verdund tot boven de constante van Avogadro) wel kan kloppen. Dat kun je
lezen in de alinea's hierboven over de sterke verdunningen en het geheugen
van water. Geen loze kreten, maar serieus wetenschappelijk
onderzoek.
Pagina-overzicht
In een
van de alinea's
hierboven over de sterke verdunningen heb ik een reactie van prof.
Stam aangehaald op de uitspraken van Peter Bügel in het
Nieuwsblad van het Noorden. Ik heb daar zelf ook op gereageerd, en wel
als volgt:
“Wij hebben een microscoop voor het zien van het oneindig kleine,
en voor het oneindig grote hebben we de telescoop. Maar we hebben geen
instrument voor het oneindig complexe”, is een uitspraak van de Franse
natuurwetenschapper De Rosnay.
Het menselijk lichaam is oneindig complex. Ingrijpen op onderdelen is
vaak succesvol, maar evenzovaak is dit nadelig voor het geheel.
Homeopaten verstrekken middelen die het geheel niet verstoren, maar
juist in balans brengen. Als je aan den lijve hebt ondervonden hoe
krachtig, veelzijdig en weldadig een (bij jou passend)
homeopathisch constitutiemiddel op je gestel inwerkt, dan weet je dat de
praktijk deugt.
De theorie niet? (zie uitspraak Peter Bügel in het NvhN van 7-9-1990).
Volgens eng-wetenschappelijk denken niet. Maar als Bügel de
homeopathische denkwijze zou vergelijken met de nieuwste ontwikkelingen in de wetenschap, zou hij misschien tot de ontdekking
komen dat die homeopaten zo gek nog niet zijn.
Ik doelde in de laatste zin op de complexiteits-theorie (een onderdeel daarvan is de
chaostheorie). Het is een moeilijke materie die lastig in een paar
woorden is samen te vatten. Essentieel is dat het een
niet-reductionistische theorie is, waarmee men zaken kan verklaren die
met een reductionistische benadering niet verklaard
kunnen worden. De theorie levert allerlei interessante nieuwe inzichten
op. Deze complexiteits-theorie zou op den duur wel eens mede de sleutel kunnen zijn voor het verklaren van de homeopathie.
(Reductionisme benadering is, simpel
gezegd: kijken naar de afzonderlijke onderdelen, in plaats van kijken
naar het geheel.)
Een interessant boek over complexiteit en chaostheorie:
Complexiteit, het grensgebied van
chaos, door Roger Lewin
Uitg. Contact, ISBN 90-254-0276-3.
Oorspronkelijke titel:
Complexity, Life at the edge of chaos
Pagina-overzicht
Diadoxie, databases, ontwikkelingen in de
zorg
Andere onderwerpen: zie pagina-overzicht
Diadoxie:
een uitstekend boek over de theorie van de homeopathie
Dit
boek is het beste boek om te lezen als je geïnteresseerd bent in de
achtergronden van de homeopathie. Het is een beknopt en zeer helder
geschreven boek over de theorie, maar ook de praktijk wordt er in
verwerkt. Aan de hand van de geschiedenis van de homeopathie wordt de
ontwikkeling uiteengezet. Hoe kwam Hahnemann aan zijn
ideeën, hoe werkte
hij die uit. Wat deden zijn opvolgers er mee. Hoe zit het precies met die
verdunningen, wat is potentie. Welke principes gelden er in de
homeopathie. Wat is ziekte eigenlijk (dit onderwerp op zich maakt het boek
al boeiend, wij denken allemaal dat we weten wat ziekte is, na het lezen
van dit boek kijk je daar heel anders tegenaan). Welke conclusies kunnen
we er uit trekken als we weten wat ziekte is. Uitleg constitutionele
aanpak, systeemdenken, en nog veel meer. Het klinkt misschien droog en
saai, maar het boek leest erg plezierig. Het is een theoretisch, praktisch
en filosofisch boek tegelijk, het zet je aan het denken, het is een boek
waarmee je je inzicht op medisch gebied vergroot.
Diadoxie,
auteur: F.J.M. Debats, ISBN 9074817114
uitg. Stichting Alonnissos, Utrecht, www.alonnissos.org
Heruitgave van het in 1990 verschenen boek Wat zijn de klachten
(Homeovisie Alkmaar,
ISBN 9071669092)
Pagina-overzicht
Op de site van de Kon. Ned. Maatsch.
v. Diergeneeskunde informatie over een congres in 2004: diverse wetenschappers
verbazen zich dat het bewijs voor homeopathie wordt genegeerd: lees
verder op pagina Wetenschap 2
Pagina-overzicht
Databases, publicaties wetenschappelijk onderzoek homeopathie
PubMed-Medline
Homeopathie staat op nummer twee van de complementaire
behandelvormen, achter acupunctuur, wat betreft de hoeveelheid
gepubliceerd wetenschappelijk onderzoek. Naast observationele
klinische studies zijn er tot dusverre naar schatting 300
gerandomiseerde gecontroleerde klinische studies gedaan, waarvan
er ongeveer 130 in peer-reviewed wetenschappelijke tijdschriften
zijn verschenen. De samenvattingen van veel studies zijn hier te
vinden:
http://www.ncbi.nlm.nih.gov/sites/entrez
Info en uitleg over het gebruik van deze database: http://nl.wikipedia.org/wiki/PubMed
Cochrane Collaboration:
htttp://www.cochrane.org
Informatie: http://nl.wikipedia.org/wiki/Cochrane_review
Hom-Inform Database (British Homeopatic Library)
http://hominform.soutron.com/
(let op, de URL is zonder streepje)
Beschrijving:
A database of literature references to homeopathy,
with key terms and some abstracts
Pagina-overzicht
De volgende homeopaten zijn bezig met het
systematiseren van de homeopathische geneesmiddelen:
Massimo Mangialavori (Italie), Rajan Sankaran (India), Jan Scholten
(Nederland)
Website Jan Scholten: www.janscholten.com
Pagina-overzicht
Er waren altijd al
"alternatief" werkende artsen in de reguliere zorg, zoals homeopathisch
werkende kinderartsen of KNO-specialisten in ziekenhuizen. Maar
momenteel is er echt sprake van een beweging, zowel nationaal als
internationaal. Deze beweging heeft benamingen als Complementair,
CAM (Complementary and Alternative Medicine), Integrale
Geneeskunde (Integrative
Medicine) e.d.
Op de website van het NIKIM kun je veel interessants lezen over dit
onderwerp: www.nikim.nl. Je vindt er
ook veel links naar andere interessante websites.
Voorzitter van het NIKIM is kinderarts Ines von Rosenstiel van het
Amsterdamse Slotervaartziekenhuis.
Pagina-overzicht
Ook op deze site:
Bijwerkingen
Slik niet zomaar een voorgeschreven medicijn,
Jan Marijnissen kan er over meepraten,
Crestor veroorzaakte bij hem suikerziekte.
Parkinson
Parkinsonmedicijnen veroorzaken de klachten die ze zouden moeten
bestrijden.
Ernstige verslavingen bij Parkinsonpatiënten door medicijnen.
Meer artikelen: zie
sitemap
Pagina-overzicht:
Wetenschappelijke onderzoeken
Meta-analyse 1998: homeopathie bewezen
Meta-analyse 2005: homeopathie bewezen
Meta-analyse 1991: homeopathie bewezen
Onderzoek The Lancet: bedrog
De sterke verdunningen
Onderzoek Benveniste: sterke verdunningen werken
Herhaling onderzoek Benveniste door Madeleine Ennis: zelfde resultaat
Sterke verdunningen in andere wetenschappen
Laboratoriumonderzoek naar verdunningen
Geheugen van water
Natuurkunde en homeopathie
De natuurkunde van de kleinste deeltjes,
microkosmos, potentiëren
Complexiteit
Divers
Diadoxie: boek over de theorie
van de homeopathie
Wetenschappers verbazen zich dat bewijs homeopathie wordt genegeerd
Databases onderzoeken
Ontwikkelingen in de homeopathie
Ontwikkelingen in de reguliere zorg
Meer websites van Riny Weistra: klik hier
|
|
|
|